İran’da, kız öğrencilerin eğitim gördüğü okullarda toplu zehirlenme vakaları artıyor. İran’da yalnızca kız çocuklarının eğitim gördüğü okullarda, 15 şehirde binden fazla kız öğrenci, zehirli gaz saldırısına maruz kalanların yaşadıklarıyla benzer semptomlar bildirdi.
Devlet medyasının röportaj yaptığı kızlar, birdenbire “çürük meyve veya çürük yumurta veya güçlü bir parfüm” kokusuna kapıldıklarını ve ardından zar zor nefes alabildiklerini söyledi.
Öğrencilerden bazıları kokunun etkisiyle bayıldıklarını ve arkadaşlarının yardımıyla sürüklenerek temiz havaya çıkarıldıklarını anlattı. Bazı öğrenciler ise başlarının döndüğünü ve hasta hissettiklerini aktardı. Çok sayıda kız hastaneye kaldırıldı.
Ebeveynler, zehirlenmeler nedeniyle Kum’daki valilik binasının önünde protesto yaptı (IRNA)
İçişleri Bakanı zehirlenmeler için ‘stresten’ dedi
Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi tarafından soruşturulması istenen İran İçişleri Bakanı Ahmad Vahidi, geçenlerde yapmış olduğu bir basın toplantısında şunları iddia etti:
“Zehirlenmelerin yüzde 90’ından fazlası dış etkenlerden kaynaklanmıyor, çoğu da haberlerden kaynaklı stres ve endişelerden kaynaklanıyor.”
Panahi: Saldırıların amacı kızların eğitim aldığı okulları kapatmak
Ancak İran Sağlık Bakan Yardımcısı Yunes Panahi, saldırıların amacının yalnızca kızların eğitim gördüğü okulları kapatmak olduğunu öne sürdü. Parlamento konuyu ele aldı ve resmi bir soruşturma açıldı.
DW‘nin aktardığına göre; İran’ın başkenti Tahran’dan 47 yaşındaki bir anne, “Aileler okulların önünde protesto yapıyor” dedi ve ekledi:
“Birçoğu çocuğunu artık okula göndermeyi düşünmüyor. Yetişkin kızım öğrenci. Bu zehirli gaz saldırılarının ülke çapındaki protestolar sırasında yurtlarda başladığını söylüyor. Aylardır ihbarlar var ama kimse ciddiye almıyor.”
Öte yandan İran Öğretmenler Ticaret Derneği ülke çapında bir protesto çağrısında bulundu.
Grev çağrısı yaptıktan sonra defalarca tutuklanan sendikanın yönetim kurulu üyesi Mohammad Habibi, sosyal medyada yaptığı paylaşımda, “Bu saldırıların arkasında kim varsa öğrencilerin güvenliğinin bizim kırmızı çizgimiz olduğunu bilmelidir” dedi.
Hamaney: Affedilemez
Cumartesi günü (4 Mart) Tahran’daki ebeveynler protesto için sokaklara döküldü. Dini lider Ayetullah Ali Hamaney, faillerin ağır şekilde cezalandırılması gerektiğini söyledi.
İran’ın dini lideri bugün (6 Mart), yüzlerce öğrencinin hastaneye kaldırılmasına neden olan bir dizi olayın ardından son aylarda İranlı kız öğrencilerin zehirlenmesinin “affedilemez” bir suç olduğunu söyledi.
Devlet medyası ve yetkililer, ülke genelinde farklı okullarda binden fazla kız çocuğunun Kasım ayından bu yana “hafif zehir” saldırılarına maruz kaldığını söylüyor.
İran liderinin yorumları, ülke çapındaki kız okullarındaki vakalarla ilgili endişelerin artmasıyla birlikte Cumartesi günü (4 Mart) daha fazla İranlı kız öğrencinin hastaneye kaldırılmasının ardından geldi.
İran’ın yarı resmi Tasnim haber ajansı ve Mehr haber ajansı, Cumartesi günü batı Hamedan ile kuzeybatıdaki Zanjan ve Azerbaycan eyaletlerindeki okullardaki kızların hastalandığını bildirdi.
Haber ajansları, güneybatıdaki Fars ve kuzeydeki Alborz vilayetlerindeki okulların da muhtemel zehirlenme vakaları bildirdiğini bildirdi.
Ayetullah Ali Hamaney devlet medyasının aktardığına göre, “Yetkililer öğrencilerin zehirlenmesi konusunu ciddi şekilde takip etmelidir. Bu affedilemez bir suçtur… bu suçun failleri ağır şekilde cezalandırılmalıdır” dedi.
31 eyaleti bulunan İran’da en az on ilde 30’dan fazla okul kızların gizemli bir şekilde hastalandığını bildirdi, ancak zehirlenme vakalarını bildiren okulların sayısı farklılık gösteriyor.
Aileler stres iddiasına inanmıyor
İnterpol tarafından 1994’te Buenos Aires, Arjantin‘deki 85 kişinin öldüğü, Yahudi cemaat merkezinin bombalanması olayına karıştığı şüphesiyle aranan eski Devrim Muhafızları generali ve dönemin (2009- 2013) savunma bakanı, 2021’den itibaren ise İçişleri Bakanı olan Vahidi’nin iddia ettiği gibi semptomların “stres”ten kaynaklandığı iddiasına çok az İranlı inanıyor gibi görünüyor.
Olayları bildiren bir gazeteci tutuklandı
Öte yandan İran medyası, kızların eğitim aldığı okullardaki gaz saldırısına ilişkin haberler takip eden bir gazetecinin tutuklandığını bildirdi.
Ali Pour-Tabatabaie
Qom (Kum) News sitesinin yöneticilerinden Ali Pour-Tabatabaie‘nin Pazar sabahı (5 Mart) Tahran’ın 120 kilometre güneyindeki Kum’da gözaltına alındığı bildirildi.
Etemad Daily‘nin de aralarında bulunduğu yerel basına göre, gazetecinin hangi güvenlik veya istihbarat birimi tarafından tutuklandığına dair hâlâ bir bilgi yok.
Ne olmuştu?
Daha önce Kum ve Burucerd başta olmak üzere Çaharmahal ve Bahtiyari ile Erdebil gibi kentlerdeki toplu zehirlenme vakaları, son olarak Tahran’da yaşanmış, Perdis‘teki Hayyam Kız Lisesi’nde okuyan 35 öğrencinin zehirlenmesine ilişkin yerel medyada haberlerin yayımlanmasının ardından başkentin 13. Bölgesi’nde bulunan Zeyneb Yolu İlköğretim Okulu öğrencilerinin de zehirlendiği aktarılmıştı.
Saldırıların, genç öğrencileri Mahsa Amini‘nin ölümüyle tetiklenen ve ülkede devam eden huzursuzluğu desteklemekten caydırmak için koordineli bir çalışma olduğuna inanılıyor.
