Muğla’nın Ortaca ilçesindeki İztuzu Plajı’ndaki yuvalardan caretta caretta yavruları çıkmaya başladı. DEKAMER sorumlusu Prof. Kaska, artan sıcaklıklar nedeniyle yavruların yüzde 90’ının dişi olduğunu, kalan yüzde 10’luk erkek popülasyonunun neslin devamı için yeterli olup olmayacağının soru işareti olduğunu söyledi.
Nesli tükenme riskiyle karşı karşıya bulunan canlılar arasında yer alan caretta carettaların mayıs ve haziranda başlayan yumurtlama döneminin ardından yumurtalarından çıkan yavruları suyla buluşmaya başladı.
Ancak küresel ısınmayla birlikte yavruların cinsiyetlerinde yaşanan değişim de devam ediyor.Muğla‘nın Ortaca ilçesindeki İztuzu Plajı’nda faaliyet gösteren Deniz Kaplumbağaları Araştırma, Kurtarma ve Rehabilitasyon Merkezi’nin (DEKAMER) proje yürütücüsü Prof. Dr. Yakup Kaska, ağustos ortasına kadar yumurtlamaların devam etmesini beklediklerini belirterek, “Deniz kaplumbağalarının deniz suyunun ısınmasıyla çiftleşmelerinin erken başladığını biliyoruz. Ancak yavruların esas sıcaklıktan nasıl etkilendiğini araştırıyoruz” dedi.
Ortam sıcak olursa yavrular dişi çıkıyor
Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğü‘nün desteğiyle İztuzu’nda 30 yılı aşkın süredir koruma çalışmalarının yürütüldüğünü belirten Kaska, yavruların insanlardaki gibi kromozoma sahip olmadığına işaret ederek şunları söyledi:
“Yavru gelişirken içinde bulunduğu ortamın sıcaklığına göre cinsiyetini değiştirir. Ortam sıcak olursa dişi, serin olursa erkek yavru çıkıyor. Şu ana kadar yaptığımız sıcaklık ölçümlerinde yavruların neredeyse yüzde 90’ı dişi çıktı. Dolayısıyla geriye kalan yüzde 10’luk erkek popülasyon neslin devamı için yeterli olacak mı, bilmiyoruz.”
Prof. Kaska, İztuzu Plajı’nda şu ana kadar 730’u aşan yuva sayısına ulaştıklarını, burada 250 civarında annenin yuva yaptığını vurgulayarak, ekiplerin şu ana kadar 4-5 bin civarında yavruyu denize gönderdiğini; sezon sonunda yaklaşık 40 bin civarında yavrunun denize ulaşmasını beklediklerini anlattı.
2050 yılında dünyanın 1 derece daha ısınması durumunda yavruların hepsinin dişi çıkacağını, bunun için ne gibi önlemler almaları gerektiği konusunda farklı çalışmalara şimdiden başladıklarını dile getiren Kaska, deniz kaplumbağalarının bu yıl biraz daha erken yuva yapmaya başladığına da dikkat çekti.
