Biyologlar Derneği Çin’in Wuhan şehrindenden yayılmaya başlayan Coronavirus 2019 (2019-nCoV) adlı virüse karşı Kıbrıs’ın kuzeyinde önlem alınmasını istedi.
Biyologlar Derneği Yönetim Kurulu adına açıklamada bulunan Uzman Moleküler Biyolog Meral Kızılkanat “bireysel önlemler dışında, haavaalanı, limanlar gibi sınır kapılarında önlem alınmalıdır” dedi.
Açıklamanın tamamı:
Yeni Coronavirüsün 29 Aralık 2019 da, Çin’in Wuhan şehrinde deniz ürünleri ve canlı hayvan satan bir pazarından insanlara yayıldığı bilinmektedir. Burada bir şekilde bulunduğu belirlen kişilerden alınan örneklerin incelenmesiyle ,7 Ocak 2020’de, hastalığa neden olan virüsün, Coronavirus ailesinden olduğu anlaşılmış ve Yeni Coronavirus 2019 (2019-nCoV) adı verilmiştir. SARS (2002) ve MERS (2012) gibi virüslerle aynı aileden olan bu virüsün henüz tam bir tedavisi yoktur.
Coronaviruslar, insanlar arasında hastalık yapabilen, bazı hayvan türlerinde tespit edilebilen geniş bir virüs ailesidir. Hayvanlar arasında dolaşan Coronaviruslar zaman içinde değişim göstererek insana bulaşma yeteneği kazanabilirler. Bu virüsların insanlar açısından tehdit oluşturması, insandan insana bulaşma yeteneği kazanmalarından mümkün olmaya başlar. ‘‘Journal of Medical Virology’’de yayımlanan bir çalışmada, yeni virüsün kaynağının yarasa olabileceği ancak insanlara bulaşmadan önce mutasyona uğrayarak yapı değiştirdiği belirtilmiştir. Çin’li uzmanlarca yapılan başka bir araştırma da ise enfekte olan hastalardan alınan örneklerden izole ettikleri genetik kodu, farklı türdeki hayvanlardan alınan 217 Coronovirüs ile karşılaştırmışlardır. 2019-nCoV’daki protein kodlarının, daha çok Çin’de bulunan iki yılan türünün taşıdığı coronavirüstekilerle benzerlik gösterdiğini bildirmişlerdir. Bulgular doğrultusunda virüsün en olası kaynağının yılan olabileceğine işaret edilmiştir. Yılanların, Vuhan’da virüsün ortaya çıktığı düşünülen deniz ürünleri pazarında satılmasının, virüsün en başta yarasalardan yılanlara, onlardan da insanlara bulaşmış olma ihtimalini daha çok düşündürmektedir.
Yeni Coronavirus, hasta bireylerden çevreye saçılan damlacıklar aracılığıyla bulaşmaktadır. Salgının nasıl seyredeceğini belirleyen en önemli faktör virusun insandan insana ne kadar kolay bulaşabildiği ve gerekli önlemlerin ne kadar başarıyla alınacağıdır. Bugünkü bilgiler ışığında 2019-nCoV’nin gıdalarla (et, süt, yumurta vb) bulaşmadığı söylenebilir. Yine de, Dünya Sağlık Örgütü araştırmalar netleşene kadar bu tür gıdaların iyi pişirilerek tüketilmesini önermektedir. Kesin olarak kanıtlanmış hasta sayısı şu an itibarıyla 571 kişi olarak bilinmektedir. Bunlardan 95’inin ağır seyirli olduğu ve 17 kişinin de hayatını kaybettiği bildirilmiştir. Ayrıca henüz kesin olarak kanıtlanmamış 393 hasta daha olduğu belirtilmektedir. Hastalık Wuhan başta olmak üzere ve buradan yayılarak Çin’in 25 şehrinde, Japonya’da (1 kişi), Hong Kong’da (1 kişi), Tayvan’da (1 kişi), Makau’da (1 kişi), Güney Kore’de (1 kişi), Tayland’ta (3 kişi) ve ABD’de (1 kişi) görülmüştür. (24 Ocak 2020 Dünya Sağlık Örgütü).
Günümüz dünyasında seyahatlerin ve ticaretin artık çok hızlı ve kolay olması elbette viral hastalıkların belli bir yerde hapsedilmesini engellemektedir. Ülkemizde de bireysel önlemler dışında, Havaalanı, limanlar gibi sınır kapılarında önlem alınmalıdır. Riskli ülkelerden gelen kişiler veya yakın zamanda buraları ziyaret eden kişilerin gözlem altında tutulması gibi önlemlerin ivedilikle alınıp izlenmesi gereklidir. Hastalığı tedavi ettiği bilinen bir antibiyotik yoktur. Bu nedenle uzman tarafından verilmeden alacağınız antibiyotik ve ilaçlar hastalığınızın seyrini ağırlaştıracak ve zaman kaybetmenizi sağlayacaktır. Ateş nefes darlığı veya solunum sıkıntısı gibi ciddi bulgularınız varsa hızlı bir şekilde tıbbi yardım almalısınız.
Dünya Sağlık Örgütü, alınacak önlemleri şu şekilde bildirmiştir; Enfekte olmuş kişilerle yakın temastan kaçının, sık sık el yıkayın, enfekte olan kişilerin dokunduğu yüzeyleri dezenfekte edin, çiftlik ve vahşi hayvanlarla korunmasız temastan kaçının, et, yumurta gibi hayvansal gıdaları iyice pişirdikten sonra tüketin uyarısı yapmaktadır. Bilinen korunma yöntemlerinin uygulanması hastalıkla mücadelede çok önemlidir. Virüsler sürekli yapı değiştirerek hayatımızda olmaya devam edeceklerdir. Bu savaşı da elbette ki her zaman güçlü olan kazanacaktır.
