Yakın zamanda yapılan bir araştırma , insanların yaklaşık 1.400 kuş türünü yok ettiğini ortaya çıkardı; bu rakam önceden düşünülenin iki katı..
Birleşik Krallık Ekoloji ve Hidroloji Merkezi‘ne (UKCEH) göre bu, modern insanlık tarihi boyunca türlerin dokuzda birinin veya yüzde 12’sinin kaybolmasına denk geliyor. Ormansızlaşma, aşırı avlanma ve istilacı türlerin ortaya çıkışı, yaklaşık 130.000 yıl önceki Geç Pleistosen döneminden bu yana insanlar tarafından ortaya çıkan başlıca tehditlerden bazıları.
Çalışmanın baş yazarı, UKCEH’de ekolojik modelci olan Dr. Rob Cooke, “İnsanlar, habitat kaybı, aşırı tüketim ve kuş yuvalarına saldıran ve yiyecek için onlarla rekabet eden fareler, domuzlar ve köpeklerin ortaya çıkması yoluyla kuş popülasyonlarını hızla yok etti” diyor.
Geçtiğimiz yüzyılda iklim değişikliği, yoğun tarım ve kirlilik bu tehdidi daha da artırdı.
Biyolojik çeşitlilik krizi açısından ‘büyük etkileri’ var
Euronews‘in aktardığına göre, araştırmacılar, Yeni Zelanda‘yı bir vaka çalışması olarak kullanarak, keşfedilmemiş yok oluşları tahmin etmek için bilinen kuş yok oluşlarına dayanan istatistiksel modelleme kullandı. Bu ülke, kuşların iyi korunmuş kalıntıları sayesinde, dünyada insan öncesi kuş faunasının tamamen bilindiği düşünülen tek yer.
Cooke, “Birçok türün yazılı kayıtlardan önce neslinin tükendiğini ve tarihte hiç bir iz bırakmadığını” söyledi.
Göteborg Üniversitesi‘nden çalışmanın ortak yazarı Dr. Søren Faurbyre bunun “mevcut biyolojik çeşitlilik krizinin en önemli sonuçları olduğuna” dikkat çekti: “Dünya sadece çok sayıda büyüleyici kuşu değil, aynı zamanda tohum dağıtma ve tozlaşma gibi temel işlevleri de içeren çeşitli ekolojik rollerini de kaybetmiş olabilir. Bunun ekosistemler üzerinde art arda zararlı etkileri olacak, dolayısıyla kuşların yok olmasına ek olarak , hayatta kalmak için bu türlere bağımlı olan birçok bitki ve hayvanı da kaybetmiş olacağız.”
Dodo, Büyük Auk, Dev İbibik artık yok
Nature Communications dergisinde yayımlanan araştırmaya göre, Geç Pleistosen çağından bu yana nesli tükenmeye yüz tutmuş bilinen 640 kuş türü var ve bunların yüzde 90’ı insanların yaşadığı adalarda bulunuyor. Ayrıca 790 bilinmeyen türün daha onlara katıldığı tahmin ediliyor. Cooke’a göre bunlardan yalnızca 50 kadarı doğal yollarla yok olmuş olabilir.
Araştırma, 14. yüzyılda insanların Hawaii ve Cook Adaları gibi Doğu Pasifik adalarına ulaşmasından sonra 570 kuş türünün neslinin tükendiğini tahmin ediyor. Araştırmacılara göre bu, doğal yok oluş oranının neredeyse 100 katı ve potansiyel olarak tarihteki insan kaynaklı en büyük omurgalı yok oluşu olayı.
Bugün ise dünyada yalnızca 11.000 kuş türü yaşıyor ve bunların en az 700’ünün önümüzdeki birkaç yüz yıl içinde neslinin tükenme riski bulunuyor.
“Daha fazla kuş türünün neslinin tükenip tükenmemesi bize bağlı” diyen Cook, “Son zamanlarda yapılan koruma çalışmaları bazı türleri kurtardı ve artık yerel toplulukların öncülük ettiği habitat restorasyonuyla kuşları koruma çabalarını artırmalıyız” diye konuşuyor.
