Amerika Birleşik Devletleri‘nin (ABD) Afganistan‘dan çekilme sürecinin tamamlamasının ardından başkent Kabil‘deki Hamid Karzai Uluslararası Havalimanı‘nın kontrolü Taliban‘a geçti.
ABD’nin ülkeden çektiği son asker, Tümgeneral Chris Donahue oldu. Afganistan topraklarından ayrılan son ABD askeri olarak tarihe geçen Donahue’nin, Kabil Havalimanı’nın Taliban kontrolüne geçtiği dakikalarda önüne bakarak uçağa tek başına yürürken çekilmiş fotoğrafı, Washington‘ın 20 yıl süren işgaline son verişinin simgesi oldu.
‘Kaotik sonun kalıcı görüntüsü’
Afganistan’dan kalkan son C-17 Amerikan kargo uçağının içinden gece görüşü kamerasıyla çekilmiş fotoğrafı, ABD Savunma Bakanlığı tarafından sosyal medyada paylaşıldı. Amerikan basını, son uçakta Donahue ile ABD’nin Kabil Büyükelçisi Ross Wilson dahil toplamda beş ABD’linin bulunduğunu yazdı.
CNN televizyonu, bu fotoğrafın ‘yaklaşık 20 yıl süren savaşın törensiz ve kaotik sonunun kalıcı görüntüsü’ olacağı yorumunu yaptı.
The last American soldier to leave Afghanistan: Maj. Gen. Chris Donahue, commanding general of the @82ndABNDiv, @18airbornecorps boards an @usairforce C-17 on August 30th, 2021, ending the U.S. mission in Kabul. pic.twitter.com/j5fPx4iv6a
— Department of Defense 🇺🇸 (@DeptofDefense) August 30, 2021
Biden: ABD, 20 yıllık savaşını bitirdi
ABD Başkanı Joe Biden, ABD ‘nin Afganistan’dan çekilme sürecinin tamamlanmasının ardından Beyaz Saray‘da bir konuşma yaptı.
Konuşmasına “Geçen gece Kabil’de, ABD Afganistan’daki 20 yıllık savaşını bitirdi. Bu, ABD tarihindeki en uzun savaştı” sözleriyle başlayan Biden, ABD’nin 120 binden fazla kişiyi tahliye ederek tarihindeki en büyük hava yolu tahliyesini de gerçekleştirdiğini vurguladı.
ABD’nin 5 bin 500 ABD vatandaşını ülkeden çıkardığını, içeride 100-200 civarı kaldığını söyleyen Biden, “Sonuç olarak Afganistan’dan ayrılmak isteyen ABD’lilerin yüzde 90’ını tahliye ettik. Kalanlar için son bir tarih yok. Çıkmak isterlerse onlara yardım edeceğiz”dedi.
‘Sonu gelmeyen savaşı uzatmayacağım’
Göreve geldiğinde Taliban’ın 2001’den bu yana askeri olarak en güçlü pozisyonunda olduğunu kaydeden Biden, kendisine çıkmak ya da gerginliği tırmandırmak arasında iki seçenek kaldığını belirtti.
Biden, “Ben bu sonu gelmeyen savaşı uzatmayacağım, sonu gelmeyen çıkışı uzatmayacağım. Ordumuzun Kabil Havalimanındaki operasyonları bitirmesi, sivil ve askeri danışmanlarımın ortak tavsiyesiydi” ifadelerini kullandı.
Havalimanı için Türkiye’den destek
Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü İbrahim Kalın, Taliban’la yapılan görüşmelerde örgütün Türkiye’nin altı yıldır yürütmekte olduğu havalimanının işletilmesi konusunda destek istediğini söylemişti.
TSK askerinin çekilmesinin ardından havalimanı işletmesine devam edilebileceğini dile getiren Kalın, “Sivil uzmanlarımız havalimanı için destek verebilir. Bununla ilgili müzakereler devam ediyor. Bunu Türkiye’nin devam ettirmesi konusunda bir irade de ortaya koyuyorlar” demişti.
SADAT mı koruyacak?
Birgün’den Erk Acarer tarafından kaleme alınan makalede Middle East Eye adlı haber sitesinin iki ayrı kaynağa dayandırdığı haberine atıfta bulunarak havalimanı korumasının SADAT tarafından üstlenilebileceğine dikkat çekiliyor.
“Habere göre Ankara, Taliban’ı Afganistan’ın meşru iktidarı olarak tanıyacak, havalimanı işletmesi Türkiye ile Katar’ın oluşturdukları ortak konsorsiyum ile sağlanacak ve güvenliğinden, ‘çalışanları eski asker ve polis olan’ özel bir güvenlik şirketi sorumlu olacak” ifadelerini kullanan Acarer, “Haber, özel bir güvenlik şirketi diyerek adeta SADAT’ı tarif ediyor” yorumunu yapıyor.
SADAT hakkında
SADAT olarak bilinen Uluslararası Savunma Danışmanlık İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. 28 Şubat 2012 tarihinde emekli Tuğgeneral Adnan Tanrıverdi ve 23 emekli subay ve astsubay tarafından kuruldu.
El Nusra örgütüne silah taşıdığı ve 15 Temmuz darbe girişimindeki rolü üzerine iddialarla gündeme gelen SADAT kendisini “savunma alanında danışmanlık ve askeri eğitim veren şirket” olarak tanımlıyor.
Resmi internet sayfasında misyonları ise “İslam Ülkeleri arasında savunma ve savunma sanayi işbirliği ortamı oluşturmak ve İslam Dünyasının kendine yeterli bir askeri güç olarak da Dünya Süper Güçleri arasındaki hak ettiği yeri almasına yardımcı olmaktır” şeklinde tanımlanıyor.
